Mühendislik Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Bünyamin ŞAHİN'in, TUBİTAK projesi kapsamında üniversitemiz adına araştırmacı olarak yer aldığı, Kuzey Carolina Eyalet Üniversitesi (NC State University) öncülüğünde, University of North Carolina at Chapel Hill ve University of Delaware iş birliğiyle yürütülen uluslararası araştırmada, çevresel tehlikeleri algılayarak kullanıcıyı anında titreşimle uyaran yeni nesil bir giyilebilir sensör sistemi geliştirildi.

"Multimodal Wearable Sensors with Tactile Communication Capabilities for Human and Robot Applications" (İnsan ve Robot Uygulamaları İçin Dokunsal İletişim Özelliklerine Sahip Çok Modlu Giyilebilir Sensörler) başlıklı çalışmada geliştirilen akıllı yama; zararlı gazlar, ağır metaller ve diğer çevresel tehlikeleri gerçek zamanlı olarak tespit ederek kullanıcıyı doğrudan titreşimle uyarabiliyor.

Araştırmada geliştirilen teknoloji, yalnızca insanların kullanımıyla sınırlı kalmıyor. Çalışma kapsamında sensör sistemi, elektronik deri (electronic skin – e-skin) olarak adlandırılan, robotların çevrelerini insanlar gibi algılamasını sağlayan esnek elektronik yüzeylere de entegre edildi. Böylece robotlar, çevredeki zararlı gazlar veya diğer tehlikeleri algılayarak güvenli bölgelere yönlenebiliyor.

Yaklaşık bir kimlik kartından biraz daha küçük boyutlarda tasarlanan giyilebilir yama; mikrodenetleyici, mini batarya, altı farklı çevresel tehlikeyi algılayabilen sensörler ve cilde temas ederek titreşim oluşturan haptik bir aktüatörden oluşuyor. Cihazın dış yüzeyinde yer alan ince film güneş pilleri ise güneş enerjisinden yararlanarak batarya ömrünü uzatıyor. Böylece sistem yaklaşık 24 saat boyunca kesintisiz çalışabiliyor.

Sistemin öne çıkan yeniliklerinden biri de dokunsal (haptik) iletişim özelliği oldu. Geliştirilen teknoloji, geleneksel ekranlar, ışıklı göstergeler veya kablosuz bildirim sistemleri yerine, algılanan her tehlike türü için farklı titreşim desenleri oluşturarak kullanıcıyı anında uyarıyor. Böylece kullanıcı, yalnızca cildinde hissettiği titreşim sayesinde karşılaştığı çevresel riskin türünü hızlı ve sezgisel bir şekilde ayırt edebiliyor.

Araştırmacılar, geliştirilen sistemin insanın çevresel sinir sistemiyle doğrudan etkileşim kuran dokunsal geri bildirim yaklaşımı sayesinde, karmaşık iletişim protokollerine ihtiyaç duymadan anlık uyarılar sağlayabildiğini ortaya koydu. Bu yaklaşım, siber saldırılara karşı daha güvenli bir yapı sunmasının yanı sıra özellikle savunma, askeri operasyonlar ve yüksek riskli çalışma ortamlarında önemli avantajlar sağlayabilecek bir teknoloji olarak değerlendiriliyor.

Çalışmada ayrıca geliştirilen sensör teknolojisinin robotik elektronik deri (e-skin) sistemlerine başarıyla entegre edildiği de gösterildi. Sensör yaması sayesinde robotlar çevresel tehlikeleri algılayabildi, elde edilen bilgileri dokunsal geri bildirim mekanizmalarıyla işleyebildi ve bulundukları ortamdaki uyarıcılara göre görevlerini yerine getirerek güvenli yönlere hareket edebildi.

Prof. Dr. Bünyamin ŞAHİN, geliştirilen teknolojinin endüstriyel tesislerde çalışan personelin korunması, çevresel izleme uygulamaları, afet bölgelerinde görev yapan ekipler, askeri operasyonlar ve otonom robot sistemleri gibi birçok alanda kullanılabileceğini belirtiyor. Gerçek zamanlı algılama ve anında fiziksel geri bildirim sağlayan bu yaklaşımın, gelecekte giyilebilir güvenlik teknolojilerinin önemli bir parçası olması bekleniyor.

Bu çalışma, yalnızca giyilebilir sensör teknolojileri alanında önemli bir bilimsel başarı olmakla kalmayıp, Necmettin Erbakan Üniversitesi'nin uluslararası araştırma iş birliklerini güçlendirme vizyonunun da somut bir göstergesi niteliği taşıyor. Kuzey Carolina Eyalet Üniversitesi (NC State University), University of North Carolina at Chapel Hill ve University of Delaware gibi dünyanın saygın araştırma üniversiteleriyle yürütülen bu ortak çalışma, üniversitemizin küresel bilim ağı içerisindeki etkinliğini ve uluslararası düzeyde nitelikli araştırmalara sağladığı katkıyı ortaya koyuyor

 “Multimodal, wearable sensors with tactile communication capabilities for human and robotic applications”

Authors: Baha Erim Uzunoğlu, Oluwatobi Ojuade, Mahaboobbatcha Aleem, Rajaram Kaveti, Krish Kathpalia, Kyle Su, Veena Misra and Lilian C. Hsiao, North Carolina State University; Kayla Hepler and Charles Dhong, University of Delaware; Bünyamin Şahin, Necmettin Erbakan University; Amay J. Bandodkar, North Carolina State University and the University of North Carolina at Chapel Hill

İlgili çalışmanin tamamına aşağıdaki DOI numarası aracılığı ile ulaşılabilir.

DOI:  10.1016/j.device.2026.101245 

Ilgili çalışmaya ilişkin Kuzey Karolina Eyalet Üniversitesinin ve teknoloji sitelerinin hablerine  aşağıdaki link örneklerinden ulaşabilirsiniz.

https://news.ncsu.edu/2026/07/wearable-patch-vibrates-when-it-detects-environmental-hazards/

https://www.news-medical.net/news/20260724/New-wearable-patch-detects-environmental-threats-and-vibrates-against-the-skin.aspx?utm

https://www.technologynetworks.com/applied-sciences/news/wearable-patch-vibrates-when-it-detects-environmental-hazards-415011

https://techxplore.com/news/2026-07-wearable-patch-vibrates-environmental-hazards.html?utm